CSRD · Nga ana e furnitorit

Kërkesat e CSRD për furnitorët do t’ju vijnë gjithsesi.

CSRD nuk ju detyron drejtpërdrejt. Kërkesat e saj u vijnë kompanive në Ballkan në formë pyetësorësh dhe vlerësimesh nga klientët në BE, të cilët e kanë detyrim ligjor.

Pamja e përgjithshme e kompanisë në Karbon360: emetimet totale Scope 1 dhe 2, ndarja sipas Scope dhe ecuria mujore për një kompani demo çeliku
Scope 1 + 2 · niveli i kompanisë
1,160.04tCO₂e
Çdo shifër me burim

Direktiva e BE-së për raportimin e qëndrueshmërisë nga korporatat (CSRD) i detyron kompanitë e BE-së të raportojnë edhe për zinxhirin e tyre të vlerës. Te furnitori në Ballkanin Perëndimor, CSRD nuk vjen si ligj. Vjen si email nga klienti, me një kërkesë për të dhëna bashkëngjitur.

01 · Si përcillet

Nga një direktivë e BE-së deri në email-in tuaj.

Si funksionon

Si arrin direktiva e BE-së te furnitori në Ballkan

CSRD u kërkon kompanive të BE-së që i nënshtrohen asaj të raportojnë për qëndrueshmërinë sipas standardeve evropiane ESRS. Këtu hyjnë edhe të dhënat për klimën, dhe ato nuk mbulojnë vetëm punën e vetë kompanisë, por edhe zinxhirin e saj të vlerës. Kompania nuk mund ta plotësojë raportin për klimën pa të dhënat e emetimeve nga furnitorët e rëndësishëm. Prandaj jua kërkon.

Kaq është i gjithë mekanizmi. Asnjë qeveri në Ballkan nuk ka pse ta fusë direktivën në ligjet e veta, dhe askush nuk ju gjobit nëse nuk përgjigjeni. Presioni është tregtar. Klienti juaj ka detyrim ligjor për raportim, ju keni një pjesë të të dhënave që i duhen, dhe furnitori që ia lehtëson punën vlen më shumë se ai që nuk ia lehtëson.

Rregullat ende po ndryshojnë. Paketa Omnibus e BE-së në vitin 2025 e thjeshtoi CSRD dhe shtyu disa pjesë të zbatimit, dhe hollësitë mund të ndryshojnë sërish. Një gjë nuk ka ndryshuar: blerësit e mëdhenj në BE vazhdojnë të mbledhin në mënyrë sistematike të dhëna nga zinxhiri i vlerës. Ajo që ju duhet si furnitor është një inventar i emetimeve tuaja, ku çdo shifër ndiqet deri te burimi. Kjo vlen në çdo version të rregullave, dhe ngrihet për muaj. Nëse prisni që rregullat të qartësohen, në fund do ta bëni po atë punë, vetëm më vonë.
Kërkesa

Si duken kërkesat e CSRD për furnitorët

Kërkesat e CSRD që u dërgohen furnitorëve sot janë më të njëtrajtshme se më parë:

Çfarë përmban zakonisht një kërkesë për furnitorin për shkak të CSRD

  • Emetimet e gazrave serrë: Scope 1 (emetimet direkte nga djegia në objektet tuaja) dhe Scope 2 (emetimet nga energjia elektrike që blini) për një vit të caktuar, me metodologjinë.
  • Konsumi i energjisë: totali dhe, gjithnjë e më shpesh, sa prej saj vjen nga burime të rinovueshme.
  • Informacion bazë për qëndrueshmërinë: politikat, certifikimet, incidentet, ndonjëherë edhe të dhëna për punonjësit.
  • Një format i caktuar: pyetësor, portal ose, gjithnjë e më shpesh, standardi vullnetar për NVM-të (VSME). Ky standard është hartuar që kompanitë më të vogla në zinxhirin e vlerës t’u përgjigjen kërkesave të kompanive të mëdha me një punë në masën e duhur.

Shumica e furnitorëve ngecin te pjesa e emetimeve. Kjo pjesë nuk shkruhet dot në javën kur vjen pyetësori, sepse kërkon të dhënat e një viti të tërë. Pjesa tjetër është kryesisht mbledhje dokumentesh.

02 · Gjashtë hapa

Si t’i përgjigjeni një pyetësori CSRD

Pyetësori CSRD duket i rëndë, por pjesa e emetimeve kalon gjithmonë nëpër të njëjtët gjashtë hapa. Bëjini me radhë dhe formulari plotësohet pa vështirësi.

01

Lexoni çfarë ju kërkohet saktësisht.

Vetëm Scope 1 dhe 2, apo edhe Scope 3? Për cilin vit? Pyetësor, portal apo format sipas VSME?
02

Caktoni kufirin dhe vitin.

Cilat objekte dhe cilët gazra përfshihen, dhe për cilët dymbëdhjetë muaj. E përcaktoni një herë dhe e përdorni kudo njësoj.
03

Mblidhni dokumentet.

Faturat e rrymës, blerjet e lëndëve djegëse, rimbushjet e gazit ftohës. Dokumentet që i mbani gjithsesi janë ato që pranon edhe ai që i kontrollon të dhënat.
04

Llogaritni me faktorë të dokumentuar.

Përdorni faktorin e rrjetit tuaj dhe të lëndës djegëse që përdorni, jo mesataren evropiane. Çdo shifër duhet të ndiqet deri te fatura.
05

Thoni hapur çfarë nuk përfshini.

Shkruani cilat kategori të Scope 3 nuk i keni matur. Një mangësi e shënuar mbrohet. Një mangësi e fshehur nuk mbrohet.
06

Ruajeni inventarin.

Pyetësori i radhës, një kërkesë CBAM ose banka që kërkon emetimet e vitit bazë do t’ju kërkojnë po këto shifra, vetëm nga një kënd tjetër.
03 · Strategjia

Çfarë ia vlen të bëjë furnitori

Mos e nisni si projekt CSRD. Ndërtoni një gjë që i shërben çdo kërkese, në çdo version të rregullave: një inventar të emetimeve në nivel kompanie, me dokumente pas çdo shifre. Kjo do të thotë të dhëna mujore për energjinë, konsumin dhe prodhimin, faktorë të dokumentuar dhe shifra që ai që i kontrollon mund t’i ndjekë deri te burimi. Kur e keni këtë, pyetësori CSRD bëhet një pasdite punë: kopjoni shifrat në formular. Kërkesa CBAM bëhet një pamje më e hollësishme e po atyre të dhënave. Kushti i bankës për kredi të gjelbër bëhet një eksport. Një punë e vetme u shërben të treve. Prandaj kompanitë që fillojnë me inventarin, e jo me ndonjë rregullore të veçantë, nuk i befasojnë më shkurtesat e reja.

Pamja e emetimeve në Karbon360: gjurma e karbonit e kompanisë sipas Scope, grafiku rrethor i ndarjes dhe burimet më të mëdha të emetimeve
Një inventar, tri kërkesa
Pyetësori CSRD
Kërkesa CBAM
Kushti i bankës për kredi të gjelbër
04 · Roli i Karbon360

Ku ju ndihmon Karbon360

Karbon360 e ndërton dhe e mban të përditësuar këtë inventar: bazën e verifikueshme nga e cila u përgjigjeni të gjitha kërkesave të klientëve.

01 — Një inventar

Shumë kërkesa, një punë

Një inventar i vetëm i emetimeve, i mbajtur rregullisht, ushqen pyetësorët CSRD, kërkesat për të dhëna CBAM dhe raportimin për bankën. Nuk keni pse të nxitoni nga e para për çdo kërkesë.
02 — Shifra me burim

Të dhëna që i pranon kontrolli te klienti

Raporti i klientit tuaj kontrollohet nga një auditor (assurance). Shifrat me faktorë të dokumentuar, ku shihet si është llogaritur secila, e kalojnë këtë kontroll. Vlerësimet e bëra në nxitim nuk e kalojnë.
03 — Raporte në anglisht

Gati për atë që i merr

Raportet dhe eksportet dalin në anglisht, të rregulluara për ekipin e qëndrueshmërisë që ju ka dërguar pyetësorin.
Questions

Pyetjet më të shpeshta

A zbatohet CSRD për kompanitë në Ballkanin Perëndimor?

Në shumicën e rasteve jo drejtpërdrejt. CSRD i detyron kompanitë e BE-së që i nënshtrohen. Por këto kompani duhet të raportojnë edhe për zinxhirin e vlerës, dhe kështu kërkesa për të dhëna ju vjen juve, nga klientët.

Çfarë do të më kërkojë një klient që raporton sipas CSRD?

Më shpesh emetimet Scope 1 dhe 2 me metodologjinë, konsumin e energjisë dhe informacion bazë për qëndrueshmërinë. I kërkon me pyetësor, me portal ose në formatin e standardit vullnetar për NVM-të (VSME).

A t’i pres rregullat të qartësohen?

Omnibus-i i vitit 2025 ndryshoi afatet dhe se kush detyrohet, dhe hollësitë mund të ndryshojnë sërish. Por blerësit nuk kanë hequr dorë nga mbledhja e të dhënave. Inventari bëhet njësoj në çdo version të rregullave dhe ngrihet për muaj. Nëse prisni, thjesht filloni më vonë.

A është e njëjtë me CBAM?

Jo. CBAM vendos çmim mbi karbonin e disa mallrave të importuara dhe kërkon të dhëna për çdo fabrikë veç e veç. CSRD mbledh të dhëna për qëndrueshmërinë në nivel kompanie, përmes zinxhirit të vlerës. Disa eksportues i kanë të dyja, dhe të dyjave u shërben i njëjti inventar.

Ndërtojeni inventarin një herë dhe përgjigjuni prej tij çdo pyetësori.

Një inventar i emetimeve në nivel kompanie, me dokumente pas çdo shifre. Prej tij u përgjigjeni kërkesave për CSRD, për CBAM dhe të bankës.