Vlerat standarde CBAM · Ballkani Perëndimor

Vlerat standarde CBAM sipas vendit: shifra që deklaron blerësi në BE kur nuk i dërgoni të dhëna.

Komisioni Evropian publikon një vlerë standarde (default) për çdo mall CBAM dhe për çdo vend prodhimi që ka në listë. Nëse importuesi nuk ka të dhëna reale nga fabrika juaj, ai deklaron këtë shifër dhe i shton një përqindje që rritet çdo vit. Këtu gjeni vlerat për mallrat e prodhuara në Bosnjë e Hercegovinë, Maqedoni të Veriut, Shqipëri, Mal të Zi dhe Kosovë.

Aneksi I i Rregullores Zbatuese (BE) 2025/2621Me korrigjimin e Rregullores Zbatuese (BE) 2026/1740Shtesat për 2026, 2027 dhe 2028

Përditësuar më 4 nëntor 2026 · Vlerat i kemi kontrolluar në EUR-Lex te Aneksi I i korrigjuar

Pamja CBAM në Karbon360 për një fabrikë çeliku demo: mallrat CBAM, emetimet specifike të integruara për çdo kod CN, kontrollet e plotësisë dhe kurba e kostos së certifikatave
SEE reale · CN 72142000 · demo
2.622tCO₂e/t
Vlera standarde shënohet në llogaritje
+10%
Shtesa mbi vlerën standarde në 2026 për çimenton, hekurin e çelikun, aluminin dhe hidrogjenin.
+20%
Po këta sektorë në 2027.
+30%
Nga 2028 e tutje, derisa vlerat të rishikohen.
+1%
Për plehrat kimike shtesa është 1%, e njëjtë nga 2026 e tutje.

Vlerat standarde vendosen qëllimisht të larta, që emetimet e integruara të mos nënvlerësohen — prandaj rrallë janë shifra më e lirë që mund të deklarojë blerësi juaj.

Pika 3 e preambulës së Rregullores Zbatuese (BE) 2025/2621 kërkon “një qasje konservative”.

01 · Bazat

Çfarë janë vlerat standarde CBAM dhe kur përdoren.

Përkufizimi

Çfarë janë vlerat standarde CBAM

Vlera standarde CBAM është shifra e emetimeve specifike të integruara (SEE), pra tonelata CO₂e për një tonelatë mall. Komisioni Evropian e publikon për çdo mall CBAM dhe për vendin ku është prodhuar. Kjo shifër zë vendin e emetimeve reale të fabrikës që e ka prodhuar mallin.

Vlerat gjenden në Aneksin I të Rregullores Zbatuese (BE) 2025/2621, që zbatohet nga 1 janar 2026. Aneksi I ka një tabelë për çdo vend në listë dhe një tabelë të fundit, “Vende dhe territore të tjera”. Çdo rresht ka kodin CN ose TARIC (kodi tarifor doganor i BE-së), përshkrimin e mallit dhe tri vlera: emetimet direkte, indirekte dhe totale. Kolona e fundit tregon metodën e prodhimit, sipas së cilës caktohet vlera referuese (benchmark) CBAM. Për shembull, (C) do të thotë çelik karboni nga furra e lartë, (K) alumin primar.

Paketën e plotësojnë edhe tri anekse. Aneksi II ka faktorët standardë për emetimet indirekte. Aneksi III ka vlerat standarde për energjinë elektrike të importuar si mall. Aneksi IV ka vlerat për pararendësit (lëndët hyrëse që janë vetë mallra CBAM) kur nuk dihet vendi ku janë prodhuar.

Metoda

Si i përcakton Komisioni

Metoda vjen nga Aneksi IV i Rregullores (BE) 2023/956 dhe shpjegohet në preambulën e rregullores zbatuese:

  • Për çdo vend eksportues, vlerat mbështeten në informacionin më të fundit dhe më të besueshëm që ekziston.
  • Kur as të dhënat e Qendrës së Përbashkët të Kërkimeve (JRC), as ato të mbledhura në periudhën kalimtare nuk janë mjaft të besueshme, merret mesatarja e dhjetë vendeve eksportuese me emetimet më të larta për ton për atë lloj malli.
  • Pastaj shtohet një përqindje për fabrikat që lëshojnë më shumë se mesatarja e vendit të tyre. Kjo përqindje llogaritet nga sa largohen fabrikat në BE nga mesatarja e BE-së.

Sipas rregullores, vlerat standarde dhe shtesat rishikohen jo më vonë se në 2027.

Përdorimi

Kur mund t’i përdorë importuesi

Thjeshtimi i vitit 2025 (Rregullorja (BE) 2025/2083) ndryshoi nenin 7(2) të Rregullores CBAM. Tani emetimet e integruara në mallrat e tjera përveç energjisë elektrike mund të përcaktohen ose nga emetimet reale, ose me vlerat standarde. Pra, deklaruesi i autorizuar CBAM, d.m.th. importuesi në BE që ka leje të deklarojë, mund të përdorë vlera standarde për çdo mall. Emetimet reale mund të deklarohen vetëm pasi t’i verifikojë një verifikues i akredituar.

Cila tabelë vlen, e thotë vetë fillimi i Aneksit I:

  • Nëse vendi i prodhimit është në listë dhe malli ka vlerë, përdoret ajo vlerë.
  • Nëse vendi nuk është në listë, ose është në listë por për mallin shkruan “–”, përdoret vlera nga “Vende dhe territore të tjera”.
  • Për një pararendës që nuk dihet ku është prodhuar, vlen Aneksi IV: merret vlera e vendit të tretë me emetimet më të larta për ton për atë pararendës.

Operatori, pra prodhuesi, mund t’i kombinojë të dyja: emetime reale për proceset e veta dhe vlera standarde për një pararendës që e blen. Këtë e lejon neni 15 i Rregullores Zbatuese (BE) 2025/2547.

Gusht 2026

Çfarë ndryshoi me Rregulloren Zbatuese (BE) 2026/1740

Më 20 korrik 2026 Komisioni miratoi Rregulloren Zbatuese (BE) 2026/1740. Ajo u botua në Gazetën Zyrtare më 31 korrik 2026. Rregullorja zëvendëson tërësisht Aneksin I dhe Aneksin IV të RrZ (BE) 2025/2621 dhe vlen me efekt prapaveprues nga 1 janar 2026. Për Ballkanin Perëndimor kanë rëndësi këto ndryshime:

  • Kolonat me vlerat e shtesës nuk shtypen më. Vlerën përfundimtare me shtesë e llogarit tani Regjistri CBAM, duke u nisur nga kolona “emetimet totale”. Kolonat për emetimet direkte dhe indirekte janë vetëm informuese.
  • Shqipëria mori vlerë për ferrokromin (CN 7202 41). Më parë kjo vlerë mungonte dhe përdorej tabela “Vende dhe territore të tjera”.
  • Klinkeri dhe çimentoja ndahen sipas kodit TARIC në të bardhë dhe gri (2523 10 00 10 / 90 dhe 2523 90 00 10 / 90). Argjila e kalcinuar mori kodin TARIC 2507 00 80 80.
  • Çdo kolonë ka tani njësinë e shënuar. Shkronjat e metodës së prodhimit që mungonin u shtuan, dhe ato të gabuarat u korrigjuan.

Të gjitha tabelat në këto faqe janë marrë nga Aneksi I i korrigjuar.

02 · Shtesa

Si rritet shtesa nga viti në vit.

Shtesa llogaritet mbi vlerën standarde të emetimeve totale. Sa më gjatë që importuesi mbështetet te vlerat standarde, aq më shumë i kushton çdo tonelatë.

2026

+10% mbi vlerën standarde

Çimento, hekur e çelik, alumin, hidrogjen

2027

+20% mbi vlerën standarde

Po këta sektorë

Nga 2028

+30% mbi vlerën standarde

Derisa vlerat të rishikohen

Plehrat kimike

+1%, e pandryshuar

Nga 2026 e tutje

03 · Krahasimi

Të njëjtat mallra në pesë vende: vlerat standarde krah për krah.

Vlerat bazë në tCO₂e për tonelatë mall, pa shtesën. Kur një vend nuk ka vlerë të vetën, përdoret vlera nga “Vende dhe territore të tjera”, e cila zakonisht është më e larta në rresht.

Vlerat standarde CBAM, emetimet totale (tCO₂e/t)

Aneksi I · i korrigjuar
Malli (CN / TARIC)Bosnja dhe HercegovinaMaqedonia e VeriutShqipëriaMali i ZiKosova
Hekur armature 7214 20 002.3401.5303.996 (tabela e vendeve të tjera)3.996 (tabela e vendeve të tjera)3.996 (tabela e vendeve të tjera)
Tel çeliku në kurora (wire rod) 72132.3401.5303.996 (tabela e vendeve të tjera)3.996 (tabela e vendeve të tjera)3.996 (tabela e vendeve të tjera)
Konstruksione çeliku 73082.8502.6905.064 (tabela e vendeve të tjera)5.064 (tabela e vendeve të tjera)5.064 (tabela e vendeve të tjera)
Alumin i papërpunuar 76011.7002.203 (tabela e vendeve të tjera)2.203 (tabela e vendeve të tjera)1.7002.203 (tabela e vendeve të tjera)
Profile alumini 7604 10 903.0593.251 (tabela e vendeve të tjera)3.251 (tabela e vendeve të tjera)2.2903.251 (tabela e vendeve të tjera)
Dyer dhe dritare alumini 7610 10 003.7213.212 (tabela e vendeve të tjera)3.212 (tabela e vendeve të tjera)2.2903.212 (tabela e vendeve të tjera)
Ferronikel 7202 60 004.014 (tabela e vendeve të tjera)3.4804.014 (tabela e vendeve të tjera)3.4804.014 (tabela e vendeve të tjera)
Ferrokrom, mbi 4% C 7202 412.350 (tabela e vendeve të tjera)2.3502.3502.3502.350 (tabela e vendeve të tjera)
Klinker gri 2523 10 00 900.9200.9100.8701.410 (tabela e vendeve të tjera)1.410 (tabela e vendeve të tjera)
Çimento Portland gri 2523 29 000.9800.9600.9301.440 (tabela e vendeve të tjera)1.440 (tabela e vendeve të tjera)
Nitrat amoniumi 3102 30 902.6702.6702.6202.750 (tabela e vendeve të tjera)2.750 (tabela e vendeve të tjera)
Burimi: Rregullorja Zbatuese (BE) 2025/2621, Aneksi I, i zëvendësuar me Rregulloren Zbatuese (BE) 2026/1740 (OJ L, 31.7.2026), në fuqi nga 1 janar 2026. Tabelat e vendeve “Bosnja dhe Hercegovina”, “Maqedonia e Veriut”, “Shqipëria”, “Mali i Zi” dhe “Vende dhe territore të tjera”. Kosova nuk është në Aneksin I. Kontrolluar në EUR-Lex më 4 nëntor 2026.
05 · Diferenca

Pse të dhënat reale zakonisht dalin më lirë se vlera standarde.

Shtesa

Vlerës standarde i shtohet një përqindje, të dhënave tuaja jo

Emetimet reale hyjnë në deklaratë ashtu siç janë llogaritur dhe verifikuar. Vlera standarde hyn me 10% më shumë në 2026, me 20% më shumë në 2027 dhe me 30% më shumë nga 2028. Merrni një fabrikë, emetimet reale të së cilës janë sa vlera standarde bazë. Nga 2028, vlera standarde me shtesë del 30% më e lartë se shifra që deklaron kjo fabrikë.

Tabela e vendeve të tjera

Vendet që mungojnë në listë marrin vlerat më të larta

Kosova nuk është fare në listë. Shqipëria, Mali i Zi dhe Maqedonia e Veriut nuk kanë vlera për disa sektorë. Mallrat nga këto vende marrin vlerën nga “Vende dhe territore të tjera”. Për hekurin e armaturës kjo vlerë është 3.996 tCO₂e/t, ndërsa për Bosnjë e Hercegovinë është 2.340 dhe për Maqedoninë e Veriut 1.530.

Metoda e prodhimit

Vlera standarde mund të supozojë një metodë prodhimi që ju nuk e përdorni

Jashtë Maqedonisë së Veriut, shumica e vlerave standarde për çelikun kanë shkronjën (C): çelik karboni nga furra e lartë dhe konvertori me oksigjen. Një fabrikë që shkrin skrap në furrë me hark elektrik, ose që vetëm lëmon dhe përpunon bileta (gjysmëprodukte) të blera, lëshon krejt ndryshe. Vlera standarde këtë dallim nuk e sheh. Të dhënat reale e tregojnë.

Energjia elektrike

Rrjetet me shumë hidrocentrale dhe emetimet indirekte

Te çimentoja dhe plehrat kimike, emetimet indirekte nga energjia elektrike përfshihen në detyrim. Vlera standarde indirekte supozon një konsum tipik rryme për ton. Me të dhëna reale, emetimet indirekte llogariten nga konsumi juaj i matur, shumëzuar me faktorin e emetimit të rrjetit elektrik të vendit. Kështu, një fabrikë efiçente në një rrjet me shumë hidrocentrale, si ai i Shqipërisë, ka pak emetime indirekte. Te hekuri e çeliku, alumini dhe hidrogjeni paguhen vetëm emetimet direkte, prandaj kolona e tyre indirekte shënon N/A.

Faktorët e rrjetit elektrik i shpjegojmë te faktorët e emetimit të energjisë elektrike sipas vendit.

Krahasoni

Vendosni SEE-në tuaj reale pranë vlerës standarde.

Karbon360 i llogarit emetimet specifike të integruara të çdo malli nga regjistrat e fabrikës suaj, sipas Rregullores Zbatuese (BE) 2025/2547. Pranë tyre tregon vlerën standarde të Komisionit për të njëjtin kod CN dhe vend. Nëse ende ju mungojnë të dhënat për një pararendës, platforma përdor vlerën standarde për atë pjesë dhe e shënon si të tillë në gjurmimin e llogaritjes.

  • Vlerat standarde të Komisionit, sipas kodit CN dhe vendit, të ngarkuara në platformë
  • Shtesa sipas vitit: 2026, 2027 dhe nga 2028
  • PDF me gjurmimin e llogaritjes për verifikuesin e blerësit
Gjurmimi i llogaritjes në Karbon360 për hekur armature: emetimet specifike të integruara, formula, kufiri i llogaritjes dhe burimet e emetimeve
Formula
5,244.222 tCO₂e × 1 ÷ 2,000 t
= 2.622111 tCO₂e/t
Questions

Pyetjet më të shpeshta

Çfarë janë vlerat standarde CBAM?

Janë emetimet specifike të integruara për tonelatë mall që Komisioni Evropian publikon sipas kodit CN dhe vendit të prodhimit, në Aneksin I të Rregullores Zbatuese (BE) 2025/2621. Importuesi i përdor kur nuk deklaron emetimet reale të fabrikës që i ka prodhuar mallrat.

Si funksionon shtesa mbi vlerat standarde CBAM?

Për çimenton, hekurin e çelikun, aluminin dhe hidrogjenin, vlera standarde e emetimeve totale rritet me 10% në 2026, me 20% në 2027 dhe me 30% nga 2028 e tutje. Për plehrat kimike shtesa është 1% nga 2026 e tutje. Pas korrigjimit të gushtit 2026, vlerën me shtesë e llogarit Regjistri CBAM; aneksi nuk e shtyp më.

A ka një Excel zyrtar me vlerat standarde CBAM?

Burimi ligjor është vetë rregullorja në EUR-Lex: Aneksi I i RrZ (BE) 2025/2621, i zëvendësuar me RrZ (BE) 2026/1740. Çdo tabelë Excel, edhe e jona, është kopje e këtyre tabelave. Para se ta përdorni, kontrolloni versionin, sepse korrigjimi i gushtit 2026 ndryshoi disa rreshta.

Vendi im nuk është në listë. Cila vlerë përdoret?

Ajo nga tabela “Vende dhe territore të tjera”. E njëjta vlen kur vendi juaj është në listë, por për mallin tuaj shkruan “–”. Në rajon, rasti më i qartë është Kosova: nuk ka tabelë në Aneksin I, prandaj të gjitha mallrat me origjinë nga Kosova marrin vlerat e vendeve të tjera.

A mund të përdorë blerësi vlerën standarde pa m’i kërkuar të dhënat?

Po. Që nga Rregullorja (BE) 2025/2083, deklaruesi mund të zgjedhë vlerat standarde. A ia vlen apo jo, varet nga diferenca. Deklaruesi blen certifikata sipas shifrës që deklaron, dhe vlerës standarde i shtohet përqindja çdo vit.

A përfshihet energjia elektrike në vlerat standarde?

Te çimentoja dhe plehrat kimike, totali përfshin emetimet indirekte nga energjia elektrike. Te hekuri e çeliku, alumini dhe hidrogjeni llogariten vetëm emetimet direkte, ndaj kolona indirekte shënon N/A. Energjia elektrike e importuar si mall ka vlerat e veta standarde në Aneksin III.

Shihni sa më poshtë vlerës standarde janë emetimet tuaja.

Të dhënat e fabrikës suaj, vlera standarde e Komisionit për çdo kod CN dhe shtesa për çdo vit, krah për krah. Bashkë me gjurmimin e llogaritjes që do të ndjekë verifikuesi i blerësit.